Nakliye Bilgi Bankası

Taşımacılıkta en sık kullanılan terimler

Uluslararası taşımacılık ve lojistik sözlüğü

Uluslararası taşımacılıkta sıkça karşılaşılan terimleri ve kısaltmaları bir araya getirdik. Incoterms, konişmento, demuraj ve deniz/hava/kara taşımacılığının temel kavramları için hazır bir başvuru kaynağı.

Air waybill

Malların hava nakliyatı ile taşındığını gösteren sevkiyat belgesidir.

Alongside Vessel

Kargonun rıhtıma veya gemi palangası altındaki mavnaya, gemiye direkt yüklenmek amacıyla teslimidir.

Average (Avarya)

Denizcilikte zarar, hasar anlamına gelir. "Müşterek Avarya" ve "Genel Avarya" gibi türleri vardır.

Particular average

Eşya hasarı demektir.

General average

Gemiyi ve kargosunu korumak amacıyla yapılan gönüllü harcamalardır. Büyük avarya olarak isimlendirilir.

Average Adjusters

Avarya, hasar düzenleyen eksperdir.

Berth

Limanda veya rıhtımda geminin demir attığı yerde kamyonun yüklenmesi ve boşaltılmasıdır.

Bill of lading (Konişmento)

Malların özelliklerini belirten, belirlenen tekneye yüklenmiş veya yüklenecek mallar için taşıyıcılar tarafından verilen belgedir.

Bunker Adjustment Factor

Denizaşırı nakliyatta, fuel oil fiyatlarındaki dalgalanmaları hesaba katarak fiyatın hesaplanmış oranın üzerinde talep edilmesidir.

Carriage Forward

Sevkiyatın ücreti varış yerinde ödenebilir.

Charter Party

Bir teknenin tamamının veya bir kısmının kiralandığını gösteren kontrattır.

CFR (ex C&F)

Maliyet ve taşıma.

CIF

Maliyet, sigorta, navlun.

CIP

Taşıma ve sigorta ödemesi.

CPT

Taşıma ödemesi.

Clean

Konişmentonun rezervasyonsuz olduğunun belirtilmesidir.

Clear

Gümrükten malların çekilmesidir.

Consignee

Gönderilen malın alıcısıdır.

Consignor

Malın göndericisidir.

Consolidation

Aynı sevkiyatla gidecek farklı kaynaklardan gelen birçok yükün birleştirilmesidir.

Container (Konteyner)

Bir tarafta çift kapısı olan, kolay elleçlenebilen ve emniyetli taşımayı sağlayan alüminyum veya çelikten yapılan metal kutudur.

Currency Adjustment Factor (CAF)

Döviz dalgalanmalarını hesaba katarak deniz taşımasındaki hesaplanmış orandan fazla fiyat istenmesidir.

Dangerous goods

Uluslararası deniz organizasyonu tarafından zararlı maddeler olarak sınıflandırılan maddelerdir.

Demurrage (Demuraj)

Gemi veya vagonun yük almak/boşaltmak için tayin olunan müddetten sonra alıkonulması ve bunun için ödenen tazminattır.

Door-to-door

Başlangıç yerinden alıcının ayağına teslim demektir. Karayolu ve konteyner taşımalarında en iyi şekilde yürütülür.

EXW

Bildirilen fiyat, malların ihracatçının işletmesinde/fabrikasında alıcıya teslim edildiği an geçerlidir.

FAS

Limanda teslim.

FCA

Özellikle multimodal taşıma sistemlerinde kullanılır; taşıyıcıya teslimdir.

FCL

Dolu konteyner yükü.

LCL

Konteyner yükünden daha az yük olması.

FOB

Gemi bordasında teslimdir.

Feeder Service

Büyük deniz gemilerinden küçük gemilere veya mavnalara malların alınması/teslimi olayıdır.

FIATA

Uluslararası Yük Taşıyıcıları Federasyonu Birliğidir.

Forwarding Agent (Forwarder)

Satıcı, alıcı ve taşıyıcılar arasında aracı görevi yapan, ön taşımayı veya gemiye yüklemeyi düzenleyen taraftır.

Haulage

Karayolu taşımacılığıdır.

IATA

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği.

IMO

Uluslararası Denizcilik Organizasyonu; tehlikeli maddelerin sınıflandırılması ve kuralların tespitinden sorumludur.

Incoterms

Uluslararası Ticaret Odası'nın ticari terimlerin yorumlanması ile ilgili yayınıdır.

Letter of credit (Akreditif)

Kısaca L/C; bankalar tarafından yayınlanan ve alıcı ile satıcı arasında aracılık yapan kredi mektubudur.

Manifest (Manifesto)

Kaptan tarafından gümrük idaresine gemideki malları bildirmek üzere verilen yük listesidir.

Pallet (Palet)

Sağlam tahtadan yapılmış, forklift ile taşınmaya müsait bir paketleme aracıdır.

Payload

Demiryolu, karayolu veya havayolu ile taşımada yerleştirilen kargonun toplam ağırlığı.

Reefer

Soğuk hava konteyneri.

Stuffing

Konteynere yükleme.

Destuffing

Konteynerin boşaltılmasıdır.

Transshipment (Aktarma)

Uygun bir limanda bir gemiden diğerine yükün transferidir.

Warehouse (Antrepo)

Sevkiyat beklerken kargonun ambarda depolanmasıdır.

Bonded warehouse

Transit olan veya gümrükten çekilmeyi bekleyen kargonun gümrük kontrolü altında bulunduğu antrepolardır.

Waybill

Eşyaların sevkiyatını içeren belgedir.

Wharfage

İskelenin yük boşaltma veya depolama için kullanılması karşılığı alınan iskele ücretidir.

W/M (Ağırlık/Ölçüm)

Deniz taşıma ücretlerinin hesaplanmasına baz olmak üzere, geminin isteğine göre ağırlık ve ölçüm esasının belirlenmesidir.